TAKS (Taban Alanı Katsayısı), bir arsa üzerinde yapılacak yapının zeminde kaplayabileceği maksimum alanı belirleyen imar katsayısıdır. İmar planlarında yapılaşma yoğunluğunu ve bina oturumunu kontrol etmek amacıyla kullanılır.
TAKS (Taban Alanı Katsayısı) Tanımı
TAKS, bir parselde yapılacak yapının, arsa alanına oranla zeminde kaplayabileceği en fazla alanı ifade eder. Bu oran, yapının kaç metrekarelik bir alan üzerine oturabileceğini gösterir.
TAKS Ne Anlama Gelir?
TAKS, binanın yatayda ne kadar yer kaplayacağını belirler. Başka bir ifadeyle, yapının zemine temas eden kısmının sınırını çizer. Bu sayede arsalar üzerinde aşırı yapılaşmanın ve düzensiz bina oturumlarının önüne geçilmesi amaçlanır.
TAKS Uygulamada Nasıl Kullanılır?
TAKS hesabı, arsa alanı ile imar planında belirtilen TAKS oranının çarpılmasıyla yapılır. Örneğin 1.000 metrekarelik bir arsada TAKS değeri 0.30 ise, yapının zeminde kaplayabileceği maksimum alan 300 metrekaredir.
TAKS Hesaplama Mantığı
TAKS hesabı yalnızca binanın taban oturumunu kapsar. Yapının üst katlarda ne kadar alan oluşturacağı ise emsal (KAKS) ve yapı yüksekliği gibi diğer imar parametreleriyle belirlenir.
TAKS ile Emsal Arasındaki Fark
TAKS ve emsal farklı amaçlara hizmet eder. TAKS, yapının zeminde kapladığı alanı sınırlandırırken; emsal, toplam inşaat alanını belirler. Bu iki değer birlikte değerlendirilmeden bir arsanın yapılaşma potansiyeli doğru şekilde anlaşılamaz.
Gayrimenkul ve Yatırım Açısından TAKS
TAKS değeri, arsa üzerinde yapılacak binanın formunu ve kullanım şeklini doğrudan etkiler. Düşük TAKS değerleri, daha az taban oturumlu ve daha çok katlı yapıları teşvik ederken; yüksek TAKS değerleri daha yayvan yapılaşmalara imkân tanır. Bu durum, proje tipi ve yatırım stratejisi açısından önemlidir.
TAKS Değerleri Sabit midir?
TAKS değerleri sabit değildir. Belediyeye, bölgeye ve imar planı kararlarına göre değişiklik gösterebilir. Bir parsel için geçerli TAKS değeri, yalnızca ilgili uygulama imar planı ve plan notları incelenerek netleştirilebilir.
TAKS’ten Sonra Hangi Kavramlar Gelir?
TAKS, imar sisteminin temel bileşenlerinden biridir ancak tek başına yeterli değildir. Bir arsanın gerçek yapılaşma potansiyelini anlayabilmek için emsal (KAKS), yapı yüksekliği ve imar planı türleri birlikte değerlendirilmelidir.
TAKS değeri, imar planlarında belirlenen yapılaşma koşullarından biridir. Bu kavramın imar planı sistemi içindeki rolünü daha iyi anlamak için İmar Planı Nedir? içeriğini inceleyebilirsiniz.